Ένας δίσκος που χαλάει, ένας υπολογιστής που κλέβεται, ένα αρχείο που σβήνεται κατά λάθος ή μια επίθεση ransomware. Όλα αυτά συμβαίνουν σε επιχειρήσεις κάθε μεγέθους. Η διαφορά ανάμεσα σε μια κακή μέρα και σε μια πραγματική καταστροφή είναι συνήθως ένα σωστό αντίγραφο ασφαλείας.
Τι λέει ο κανόνας 3-2-1
Ο κανόνας 3-2-1 είναι μια απλή και ευρέως αποδεκτή πρακτική. Δεν απαιτεί συγκεκριμένο προϊόν, μόνο σωστή οργάνωση.
- 3 αντίγραφα των δεδομένων: τα πρωτότυπα και δύο αντίγραφα ασφαλείας.
- 2 διαφορετικά μέσα αποθήκευσης, π.χ. ένα NAS στο γραφείο και ένας χώρος στο cloud.
- 1 αντίγραφο εκτός γραφείου, ώστε μια φωτιά, μια κλοπή ή μια πλημμύρα να μην τα καταστρέψει όλα μαζί.
Πολλοί προσθέτουν σήμερα και δύο ακόμη στοιχεία, γνωστά ως 3-2-1-1-0. Το επιπλέον «1» είναι ένα αντίγραφο offline ή αμετάβλητο (immutable), που δεν μπορεί να αλλάξει ή να σβηστεί. Το «0» σημαίνει μηδέν λάθη στον έλεγχο επαναφοράς.
Το NAS στο γραφείο
Ένα NAS είναι ένας μικρός αποθηκευτικός server με δύο ή περισσότερους δίσκους. Συνήθως λειτουργεί σε RAID, ώστε αν χαλάσει ένας δίσκος τα δεδομένα να παραμένουν διαθέσιμα. Είναι γρήγορο, γιατί βρίσκεται στο τοπικό δίκτυο, και ιδανικό για να επαναφέρετε γρήγορα ένα αρχείο ή έναν ολόκληρο υπολογιστή.
Προσοχή όμως: το RAID δεν είναι backup. Προστατεύει από βλάβη δίσκου, όχι από διαγραφή, κλοπή ή ransomware. Αν κάποιος σβήσει έναν φάκελο, το RAID τον σβήνει αμέσως και από όλους τους δίσκους.
Ενεργοποιήστε snapshots στο NAS. Είναι στιγμιότυπα του συστήματος αρχείων σε τακτά διαστήματα και σας επιτρέπουν να γυρίσετε έναν φάκελο στην κατάσταση που ήταν πριν από λίγες ώρες ή μέρες.
Το αντίγραφο στο cloud
Το δεύτερο μέσο και το αντίγραφο εκτός γραφείου είναι συνήθως ένας χώρος στο cloud. Το NAS ή το λογισμικό backup στέλνει εκεί τα δεδομένα αυτόματα, κρυπτογραφημένα, κάθε βράδυ ή και συχνότερα. Χρησιμοποιούμε λύσεις όπως Veeam και Acronis, και υποδομές όπως Azure, AWS ή Hetzner, ανάλογα με τον όγκο και τις ανάγκες.
Μην ξεχνάτε ότι και τα δεδομένα που ζουν ήδη στο cloud χρειάζονται backup. Στο Microsoft 365, για παράδειγμα, η Microsoft φροντίζει τη διαθεσιμότητα της υπηρεσίας, αλλά η προστασία από διαγραφές, λάθη χρηστών και κακόβουλες ενέργειες είναι κυρίως δική σας ευθύνη.
Ransomware: γιατί χρειάζεται αντίγραφο που δεν αγγίζεται
Το ransomware κρυπτογραφεί τα αρχεία και ζητά λύτρα. Οι σύγχρονες επιθέσεις ψάχνουν επίσης τα αντίγραφα ασφαλείας και προσπαθούν να τα σβήσουν ή να τα κρυπτογραφήσουν πρώτα. Αν το NAS είναι ένας κοινόχρηστος φάκελος, ανοιχτός σε όλους τους υπολογιστές, κινδυνεύει όσο και τα πρωτότυπα.
- Ξεχωριστός λογαριασμός για το backup, που δεν χρησιμοποιείται για τίποτε άλλο.
- Τα αντίγραφα να μην εμφανίζονται ως δίσκος δικτύου στους υπολογιστές.
- Αμετάβλητα (immutable) αντίγραφα στο cloud για ορισμένο διάστημα.
- Ένα αντίγραφο offline, π.χ. εξωτερικός δίσκος που αποσυνδέεται, για τα πιο κρίσιμα δεδομένα.
- MFA στην κονσόλα διαχείρισης του backup και στον λογαριασμό cloud.
Η δοκιμή επαναφοράς
Ένα backup που δεν έχει δοκιμαστεί είναι απλώς μια ελπίδα. Πολλές επιχειρήσεις ανακαλύπτουν την ώρα της ανάγκης ότι το backup είχε σταματήσει πριν από μήνες, ότι έλειπε ένας κρίσιμος φάκελος ή ότι η επαναφορά διαρκεί πολύ περισσότερο απ' όσο νόμιζαν.
- Κάθε μήνα: επαναφέρετε μερικά τυχαία αρχεία και ελέγξτε ότι ανοίγουν.
- Κάθε λίγους μήνες: επαναφέρετε έναν ολόκληρο φάκελο ή μια βάση δεδομένων σε δοκιμαστικό σημείο.
- Μία φορά τον χρόνο: δοκιμάστε την επαναφορά ενός ολόκληρου server ή υπολογιστή και μετρήστε πόσο χρόνο παίρνει.
Ρυθμίστε το λογισμικό backup να σας στέλνει email σε κάθε αποτυχία και μια σύνοψη κάθε εβδομάδα. Η σιωπή δεν σημαίνει πάντα ότι όλα πάνε καλά.
Πόσο συχνά και για πόσο καιρό
Δύο ερωτήσεις καθορίζουν το σωστό σχέδιο. Πόσα δεδομένα αντέχετε να χάσετε, μια ώρα δουλειάς ή μια ολόκληρη μέρα; Και πόσο γρήγορα πρέπει να είστε ξανά σε λειτουργία; Οι απαντήσεις δείχνουν πόσο συχνά τρέχει το backup και πόσο γρήγορη πρέπει να είναι η επαναφορά.
Ορίστε επίσης πόσο παλιά αντίγραφα κρατάτε, π.χ. ημερήσια για μερικές εβδομάδες και μηνιαία για περισσότερο. Έτσι μπορείτε να επαναφέρετε ένα αρχείο ακόμη κι αν το πρόβλημα το δείτε αργά. Για δεδομένα με προσωπικά στοιχεία ή λογιστικά βιβλία, ελέγξτε με τον λογιστή ή τον νομικό σας σύμβουλο τι ισχύει για τη διατήρησή τους.
Τι να κάνετε αυτή την εβδομάδα
- Γράψτε πού βρίσκονται τα κρίσιμα δεδομένα σας: server, NAS, υπολογιστές, cloud, ERP.
- Ελέγξτε αν για καθένα υπάρχει αντίγραφο και πότε έτρεξε τελευταία φορά με επιτυχία.
- Επαναφέρετε ένα αρχείο από το backup, για να δείτε ότι η διαδικασία δουλεύει.
- Σημειώστε τι λείπει για να καλύψετε τον κανόνα 3-2-1 και βάλτε το σε σειρά προτεραιότητας.
Αυτή η απλή άσκηση συχνά αποκαλύπτει κενά που κανείς δεν είχε προσέξει, όπως ένας φορητός υπολογιστής με σημαντικά αρχεία που δεν έχει καμία προστασία.
Πώς βοηθάμε
Η CyberSpace Dynamics σχεδιάζει και εγκαθιστά λύσεις backup για επιχειρήσεις: NAS στο γραφείο, αντίγραφα στο cloud, backup για Microsoft 365, ειδοποιήσεις και τεκμηρίωση της διαδικασίας επαναφοράς. Μπορούμε επίσης να αναλάβουμε την τακτική παρακολούθηση και τις δοκιμές επαναφοράς, ώστε να ξέρετε ότι το backup δουλεύει πριν το χρειαστείτε.