Ένα σύστημα καμερών (CCTV) είναι από τα πιο χρήσιμα μέτρα ασφάλειας για ένα κατάστημα, μια αποθήκη ή ένα γραφείο. Η εικόνα ενός προσώπου όμως είναι προσωπικό δεδομένο. Αυτό σημαίνει ότι η εγκατάσταση και η χρήση των καμερών πρέπει να ακολουθούν τον GDPR και τις οδηγίες της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ).
Το άρθρο δίνει γενική καθοδήγηση με βάση όσα είναι ευρέως αποδεκτά. Δεν είναι νομική συμβουλή. Κάθε χώρος έχει τις ιδιαιτερότητές του, γι' αυτό για τη δική σας περίπτωση ελέγξτε με τον νομικό σας σύμβουλο και διαβάστε τις τρέχουσες οδηγίες της ΑΠΔΠΧ στο dpa.gr.
Πρώτα ο σκοπός
Κάθε κάμερα πρέπει να έχει έναν σαφή και νόμιμο σκοπό, όπως η προστασία προσώπων και αγαθών από κλοπή ή βανδαλισμό. Ο σκοπός καθορίζει πού μπαίνουν οι κάμερες, τι βλέπουν και πόσο κρατάτε το υλικό. Γράψτε τον σε ένα σύντομο έγγραφο πριν από την εγκατάσταση.
Η αρχή της ελαχιστοποίησης ισχύει παντού: καταγράφετε μόνο όσα χρειάζεστε για τον σκοπό σας. Περισσότερες κάμερες ή ευρύτερη γωνία δεν σημαίνουν απαραίτητα καλύτερη ασφάλεια, σημαίνουν όμως περισσότερα δεδομένα που πρέπει να προστατέψετε.
Σήμανση
Όσοι μπαίνουν σε χώρο που καταγράφεται πρέπει να το ξέρουν πριν μπουν. Γι' αυτό χρειάζεται εμφανής πινακίδα πριν από την περιοχή που καλύπτουν οι κάμερες, όχι κρυμμένη πίσω από την πόρτα.
- Ποιος είναι ο υπεύθυνος επεξεργασίας, δηλαδή η επιχείρησή σας.
- Ποιος είναι ο σκοπός της καταγραφής.
- Πώς μπορεί κάποιος να επικοινωνήσει μαζί σας για τα δικαιώματά του.
- Πού βρίσκει πληρέστερη ενημέρωση, π.χ. σε έντυπο στο ταμείο ή σε σελίδα της ιστοσελίδας σας.
Τοποθετήστε την πινακίδα στο ύψος των ματιών, πριν από την είσοδο. Μια πινακίδα που δεν διαβάζεται από την πόρτα δεν ενημερώνει ουσιαστικά κανέναν.
Πού μπορούν να στοχεύουν οι κάμερες
Οι κάμερες πρέπει να καλύπτουν τα σημεία που πραγματικά χρειάζονται προστασία. Συνήθως αυτά είναι οι είσοδοι και έξοδοι, το ταμείο, οι αποθήκες, οι χώροι με ακριβό εξοπλισμό και ο περίγυρος του κτιρίου.
Υπάρχουν όμως χώροι και κατευθύνσεις που κατά κανόνα πρέπει να αποφεύγονται:
- Τουαλέτες, αποδυτήρια και χώροι ανάπαυσης προσωπικού.
- Ο δημόσιος δρόμος και το πεζοδρόμιο, πέρα από το απολύτως απαραίτητο κοντά στην είσοδό σας.
- Είσοδοι, παράθυρα και αυλές γειτόνων.
- Θέσεις εργασίας με σκοπό την παρακολούθηση της απόδοσης ή της συμπεριφοράς των εργαζομένων.
Οι περισσότερες IP κάμερες έχουν λειτουργία μάσκας απορρήτου. Με αυτήν «σβήνετε» από την εικόνα τμήματα που δεν πρέπει να καταγράφονται, όπως ένα γειτονικό παράθυρο. Η καταγραφή ήχου κατά κανόνα δεν επιτρέπεται, γι' αυτό απενεργοποιήστε το μικρόφωνο των καμερών.
Ενημέρωση των εργαζομένων
Οι εργαζόμενοι πρέπει να ενημερώνονται γραπτά για το σύστημα: πού υπάρχουν κάμερες, για ποιο σκοπό και πώς χρησιμοποιείται το υλικό. Οι κάμερες δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται για αξιολόγηση της απόδοσης του προσωπικού. Αυτό είναι ένα από τα πιο ευαίσθητα σημεία και αξίζει να το δείτε προσεκτικά με τον νομικό σας σύμβουλο.
Πόσο καιρό κρατάτε το υλικό
Το υλικό πρέπει να διατηρείται μόνο για όσο χρειάζεται για τον σκοπό του. Η ΑΠΔΠΧ έχει εκδώσει οδηγίες για τον χρόνο διατήρησης, που κατά κανόνα είναι σύντομος. Το ακριβές διάστημα θα το βρείτε στις τρέχουσες οδηγίες της. Αν συμβεί περιστατικό, το συγκεκριμένο απόσπασμα μπορεί να φυλαχτεί περισσότερο, για να δοθεί στις αρχές.
Ο χρόνος διατήρησης ρυθμίζεται στο NVR: όταν γεμίσει η περίοδος που ορίσατε, το παλιό υλικό διαγράφεται αυτόματα. Επιβεβαιώστε με τον νομικό σας σύμβουλο το διάστημα που ισχύει για εσάς και ζητήστε από τον τεχνικό να το ρυθμίσει ακριβώς έτσι.
Μην αγοράζετε δίσκους «για να χωράνε μήνες». Υπολογίστε τη χωρητικότητα για το διάστημα που επιτρέπεται και ρυθμίστε την αυτόματη διαγραφή από την πρώτη μέρα.
Ποιος έχει πρόσβαση στο υλικό
Η πρόσβαση στις ζωντανές εικόνες και στις καταγραφές πρέπει να έχουν λίγα, συγκεκριμένα πρόσωπα. Το υλικό δίνεται σε τρίτους μόνο όταν υπάρχει νόμιμη βάση, π.χ. στην αστυνομία για ένα περιστατικό. Επιπλέον, όποιος έχει καταγραφεί έχει δικαίωμα να ζητήσει πρόσβαση στις εικόνες του.
- Προσωπικοί λογαριασμοί στο NVR για κάθε χρήστη, όχι κοινός κωδικός.
- Ισχυροί κωδικοί και αλλαγή των προεπιλεγμένων σε κάμερες και NVR.
- NVR σε κλειδωμένο rack ή ντουλάπι.
- Κάμερες σε ξεχωριστό VLAN, χωρίς άμεση πρόσβαση από το internet.
- Απομακρυσμένη προβολή μόνο μέσω VPN ή ασφαλούς εφαρμογής του κατασκευαστή.
- Αρχείο για κάθε εξαγωγή υλικού: πότε, ποιο απόσπασμα, σε ποιον δόθηκε.
Πριν από την εγκατάσταση: μια σύντομη λίστα
- Έχετε γράψει τον σκοπό της καταγραφής και ποιους χώρους αφορά;
- Έχετε ελέγξει ότι καμία κάμερα δεν βλέπει δρόμο, γείτονες ή χώρους προσωπικού χωρίς λόγο;
- Έχετε έτοιμη την πινακίδα και το πληρέστερο ενημερωτικό κείμενο;
- Έχετε αποφασίσει χρόνο διατήρησης και ποιοι θα έχουν πρόσβαση;
- Έχουν ενημερωθεί γραπτά οι εργαζόμενοι;
Αν η απάντηση σε κάποια ερώτηση είναι «όχι», καλύτερα να το λύσετε πριν μπουν οι κάμερες. Η αλλαγή θέσης μιας κάμερας μετά την εγκατάσταση κοστίζει περισσότερο από τον σωστό σχεδιασμό από την αρχή.
Πώς βοηθάμε
Η CyberSpace Dynamics σχεδιάζει και εγκαθιστά συστήματα CCTV με IP κάμερες και NVR, έχοντας υπόψη τις απαιτήσεις του GDPR από την αρχή. Προτείνουμε θέσεις και γωνίες, ρυθμίζουμε μάσκες απορρήτου, χρόνο διατήρησης, λογαριασμούς χρηστών και ασφαλή απομακρυσμένη πρόσβαση.
Δεν δίνουμε νομικές συμβουλές. Δουλεύουμε όμως μαζί με τον νομικό σας σύμβουλο ή τον υπεύθυνο προστασίας δεδομένων, ώστε το σύστημα να υλοποιεί τεχνικά όσα έχουν αποφασιστεί.